Zodra je met WordPress aan de gang gaat blijkt dat je met behulp van allerlei zogenaamde plugins veel zaken eenvoudig kunt oplossen. Zo is er een voor het maken van tabellen, voor speciale kopjes, etc. Ik zocht en vond er een om op een eenvoudige manier formules in te kunnen tikken. Al vanaf 1982 was ik vertrouwd met LaTeX, een programma waarmee je (natuur)wetenschappelijke tekst – inclusief formules – kunt bewerken. Later kwam Microsoft Word ook met een formulebewerker en grappig genoeg kon je daar gewoon LaTeX-geformatteerde formules mee maken. Een recentere ontwikkeling is KaTeX waarmee je LaTeX tekst en formules voor HTML-documenten – zoals je ze hebt op webpagina’s – kunt gebruiken. De plugin die ik vond heette eenvoudigweg katex en gebruikte de software KaTeX om formules in een WordPress pagina weer te geven.
Zoals wel vaker, was deze plugin katex ontwikkeld door een student die het vol enthousiasme het stukje software ontwikkelde en via de WordPress Plugin Store (WPS) aanbood. Er is onderhoud vereist: gebruikers vragen uitbreidingen of wijzen op een probleem dat dan aangepakt of in ieder geval beantwoord moet worden. Bovendien – en dat is na verloop van tijd de belangrijkste reden voor aanpassing – komen er steeds nieuwe versies van het programma WordPress zelf. In het begin is dat nog wel als student er bij te doen, maar op gegeven moment kom je ergens te werken en blijft er minder tijd over voor dit soort zaken: je laat het lopen.
De gebruiker merkt er aanvankelijk niets van. Na verloop van tijd wordt op de website van de plugin gemeld dat deze niet is getest met de laatste versie(s) van WordPress. Soms komt er ook op het Dashboard van WordPress een waarschuwing. Eigenlijk kun je de situatie best voort laten bestaan: zolang het werkt, werkt het.
Er is wel een addertje onder het gras. Het kan zijn dat de plugin code bevat waar hackers op in kunnen grijpen. Om dat te controleren kun je naar de website wpvulndb.com gaan. Meestel is dat niet het geval overigens.
Het is wel even nuttig om te weten hoe WordPress eigenlijk weet of een plugin compatibel is met de huidige versie of niet. Dat werkt verassend eenvoudig. Bij elke plugin is een bestandje genaamd readme.txt. Hieronder het eerste stukje van dat bestand voor katex:
=== KaTeX ===
Contributors: Thomas Churchman
Tags: katex, latex, math, equation, tex, mathjax
Requires at least: 5.0
Tested up to: 6.1.1
Stable tag: 2.2.3
Requires PHP: 5.3
License: GPLv2 or later
Zoals u ziet, het staat er gewoon in! En wat gebeurt er nu als de plugin “te oud” wordt is belangrijk: de rode balk verschijnt op de website (see screenshot bovenin) en de plugin kan niet meer vanuit de WPS geïnstalleerd worden. Zolang je eigen WordPress pagina’s blijven werken is er niets aan de hand. Maar er kan een moment komen dat je de plugin op je eigen of een andere website wilt gebruiken.
Een oplossing daarvoor is om tijdig het installatiebestand, een .zip-bestand, zelf in beheer te nemen op je computer of in de cloud. Je hebt dan een oudere versie van de plugin website nodig en die kan je – vaak – vinden met de waybackmachine. Die kun je dan gebruiken om de plugin weer in gebruik te nemen, zolang alles goed blijft werken.
Concluderend: het is lang niet altijd nodig om meteen te reageren als een plugin wordt aangemerkt als slecht onderhouden of zelfs teruggetrokken. Wel is het van belang tijdig een installatiebestand in beheer te nemen, zodat men verder kan als met de bestaande WordPress site een ongeluk is gebeurd.